Babil Yartılış Destanı Enuma Eliş İnsanın Yaratılışı. Enuma Eliş, Popol Vuh ve Peygamber Enok’un Kitabı okuduğum ve sevdiğim kitaplardan. Biraz mitoloji, biraz eski inanışlar derken aslında insanın inanç tarihini de okumuş oldum. İnanç tarihini sadece mitoloji bağlamında değil de norm psikolojik, sosyolojik ve psikolojik olarak da okumak hoşuma gidiyor. Din ve tanrının var olduğu üzerine yapılan tartışmalar çok gereksiz.
İnsanlar tarih boyunca ortak inanç sistemleri geliştirmiş. Çünkü hepimiz aynı zihinsel süreçlerde evrimleştik. İnana Beyin (Michael Shermer) ve Beynin Evrimi ve Tanrıların Ortaya Çıkışı: İlk İnsanlar ve Dinlerin Kökeni (E. Fuller Torrey) inancın beyindeki etkileşimini anlatan kitaplar. Toplumsal, kültürel, psikolojik ve nörolojik gelişim ve inançların oluşumu dışındaki tüm “tanrı var mı, dinler gerçek mi” tartışmaları geçersiz ve kazananı olmayacak. Tüm dinler aslında birbirinin aynı. Her neyse okuduğum en ilginç kitaplardandı. Üçünü de sevdim.
İnana Beyin kitabında yazar “Yahve’nin tek gerçek tanrı, Amon Ra, Aphrodite, Apollo, Baal, Brahma, Ganeşa, Isis, Mitra, Osiris, Şiva, Thor, Vişnu, Wotan, Zeus ve diğer 986 tanrının ise sahte tanrılar olma ihtimali nedir? Kuşkucuların hoşlandığı ifadeyle belirtirsek, herkes bu tanrılar konusunda bir ateisttir; bazılarımız sadece bir tanrı daha ileriye gider.” der. Devamında insanın mı tanrıyı tanrının mı insanı yarattığını yazan tanrı benim de katıldığım düşüncesiyle insanların tanrıları yarattığını söyler.
Yine bütün dinlerdeki yaratılış efsaneleri, miraç olayı, İsa’nın yeniden dirilmesi, Nuf tufanı, bakireden doğma çok az bir farkla birbirinin aynıdır. Kısacası inançlar ve din insan nörolojisinin bir ürünü olarak vardır ve var olmaya da uzun bir süre devam edecek. Burada gerçekliği ve bir yaratıcının varlığı ve yokluğunu üzerinden dinleri, inançları çatıştırmaya gerek yok. Sadece bu evrimsel gelişimi anlamak yeterli. İnanmak ve inançlı olmak kötü değil; kötü olan inançları kullanma ve inanma biçimi olsa gerek.
Şimdi Mayaların kutsal kitabı ve Peygamber Enok’un kutsal kitabına bakalım ve Enok Kim gibi soruları yanıtlayacağım. Tabii ki Babil Yaratılış destanının konusu ve Tanrı Marduk da var. Bu kitaplarda sadece en sevdiğim konulara değindim.
👉 Daha fazlası: okuduğum ve okumaya değer kitaplar
Babil Yartılış Destanı Enuma Eliş İnsanın Yaratılışı
Babil Yartılış Destanı Enuma Eliş İnsanın Yaratılışı. Enuma Eliş, Babil Yaratılış destanı insanın yaratılışı ve daha öncesinde dünyanın yaratılışını anlatan edebi bir metin. Yedi bölümden oluşuyor. Enuma Eliş çivi yazı ile yazılmış 159 tablet parçası üzerinde bulunmaktadır.
İnsan yokken tatlı ve tuzlular Apsu ve Tiamat vardır. Romantik bir tarzda anlatılan metinde bu iki tanrısal varlık birleşir ve Lahmu ve Lahamu yaratılır. Dünya yaratılır ve tanrıların bitmek bilmeyen çekişmeleri ve savaşları da başlar. En sonunda tanrı Marduk galip gelir. Tek ve yaratıcı tanrı olarak her şeyi ve şu anki dünyayı yaratır. Marduk artık tek tanrıdır. Diğer tanrılar da onun üstünlüğünü kabul eder. Gök yer bitişiktir ve tanrıla rilk önce bu ikisini ayırır genişletir. Bazı metinlerde okyanuslar üzerinde yüzen dünyanın çevresini bir kubbe şeklinde atmosfer tarafından kapatılır.
Marduk, gökyüzünün ve yeryüzünün bütün tanrıların efendisidir, onun buyrukları baba tanrıdan bile üstündür, kaderleri tayin eden, yoktan var eden, insanlara rızkını veren odur. Hiç bir tanrı onun dengi değildir.
Babil Yartılış Destanı Enuma Eliş İnsanın Yaratılışı
Enuma Eliş kitabının sonuncu tabletinde yani 7. bölümde artık tek olan, herşeye kadir olan Marduk övülür ve gücünden her şeye nasıl hâkim olduğundan ondan başka tapılacak tanrı olmadığından bahsedilir. En ilgin olanı ise Marduk’un 50 kutsal adının teker teker zikredilmesidir. İslamdaki Esmaül Hüsna benzeri bir övgü ve yüceltmeye benzer. Kutsal kitaplardakine benzeyen ifadeleri bulmak da mümkün. Tek tanrılı dinlerin ortaya çıkmasından önceki hazırlık dönemini de görebiliyoruz.
Tanrı Mardun’un Tek Tanrı Olması ve Sıfatları
- 26. Kutsal büyünün efendisi, ölüleri dirilten o,
- 27. Mağlup edilmiş tanrılara merhamet eden o,
- 28. Düşman tanrıları boyunduruk altına alan o,
- 29. Onları çalışma zahmetinden kurtarmak için insanı yarattı,
- 30. Bağışlayıcı o, canlıları diriltme gücü onda,
- 31. Sözleri bülünsin ve unutulmasın
- 65. Bolluk, bereket ve büyük ambarların efendisi o,
- 66. Zenginlik veren şehirleri bayındır kılan o,
- 69. Geniş yeryüzüne bereket yağdıran, türlü bitkileri veren o.
7. tablet Mrduk’un 50 kutsal adını zikrederek, onu överek biter.
Sümer ve Babil Metinlerinde İnsan Nasıl Yaratıldı?
Sümer ve Asur-Babil efsanesine ya da edebi metinlerine göre insan çamurlu bir toprak ve kile tanrıların kanın katılması ile yaratılır. Tanrılar kendi suretlerini ve ruhlarını, zeka ve düşünme yeteneklerini insana verirler. Kendilerinden bir parça olarak insanı yaratırlar. İnsanın yaratılmasındaki amaç ise insanı kendi hizmetlerinde kullanmak için ilkel işçiler kulak olarak yaratmalıdır. İlk önce üremeyen insanları yaratırlar. Daha sonra Tanrı Enki yaratma odalarında ME’lerdeki kutsal bilgileri kullanarak insanı 6. seneme sonrası yaratır. Bir kısım insan tanrıçaların karnında döllenir. Daha sonra üreme yeteneği kazanan insan kendi kendine çoğalır ve tanrılara kölelik yapar, Tanrıların işlerinde çalışır. İnsanlar için tanrılar (kara başlar) ifadesini kullanır. İnsana her şeyi veren tanrı sadece ölümsüzlüğü kendine saklar.
Babil Yaratılış Destanını Kim Yazmıştır, Destan Kimin?
Destan, Babillilerce yazılmışbir mittir. destan Babil baş tanrısı olan Marduk’u övmek, yüce sıfatlarını sıralamak için yazılmıştır. Destan çivi yazısı ile yazılmış 159 tablet üzerinde bulunur. Babil devletinde tek tanrıcılık vardı. Bu tek tanrı da Marduk’tur. Metnin ne zaman, kim tarafından yazıldığı bilinmiyor. Fakat en iyi tahmin destaın I. Nebukadnezzar döneminde yazıya geçiriliğidir. Kitabın “Sunuş” bölümünde çevirmenler Selim F. Adalı ve Ali T. Görgü’nün çok iyi açıklamaları ve ön bilgileri var.
Popol Vuh Mayaların Kutsal Kitabı
Konusu ve incelemesi, içeriği ve özeti
Popol Vuh Mayaların Kutsal Kitabı‘nda sıra. Mayalar da en gizemli medeniyetlerdendir. Maya yerlileri ellerindeki kadim bilgileri diğer Amerika yerlileri gibi saklıyorlardı. Buralardaki kadim medeniyetin izleri günümüze kadar geldi. İspanyol istilacılar olsun gerekse diğer Avrupalı hazine avcıları, maceracılar, misyonerler Maya uygarlığını talan etti. Kadim bilgilerden sadece kıırntılar kaldı. Mayalar’ın el yazmalarından çok az bir kısmı günümüze geldi.
Ölümsüzlük aramaya gelen İspanyollar, kralları namına büyük bir medeniyeti yok ettiler. Çok değerli olan kitaplar yakıldı. Bu kitaplarda yazılanlar dine aykırıydı. İçinde astronomi, tarım, geometri bilgileri bulunan kitaplar olsa olsa şeytanın işiydi. Mayalar bu bilgilere nereden ulaşmıştı? Mayalar tapınaklarında bir gün dönecekleri sözünü veren tanrılarını bekliyorlardı. Popol Vuh’u okurken bir kez daha fark ettim ki eski yeni bütün inanışlarda insanın yaratılışı neredeyse birbirinin aynısı.
Popol Vuh Mayaların Kutsal Kitabı Özeti Konusu İncelemesi
Popol Vuh bir kutsal kitaptır. Bu kutsal kitap tek tanrılı dinlerdeki gibi bir “kutsallığa” sahip değildir. Metin içeriği bakımından bazı yerlerde bize tanıdık gelebilir. En azından bana çok tanıdık geldi. Özellikle Peygamber Hanok’un Kitabı, Babil Yaratılış Destanı‘nı okurken de günümüzdeki tek tanrılı dinler arasındaki benzerlik ilgimi çekmişti. Sadece konular ve öyküler değil bazen üslup bile kutsal kitaplarınkine benzer biçimdeydi.
Popol Vuh’ta da Tanrı insanı pek çok deneme sonrasında yaratıyor. İnsanın yaratılmasındaki amaç: İnsanın tanrılara hizmet etmesi, çalışması yeni kölelik etmesi içindir. Popol Vuh’ta tanrı insanı pek çok maddeden yaratmak ister ve bu denemelerin en sonunda insanı yaratabilir. Hatta ilk insanı ağaçtan yaratır. Daha sonra tanrı başarısız denemelerin hepsini helak eder. Bu tema istisnasız bütün antik medeniyetlerin kaynaklarında var. Yine insanın balçıktan topraktan yaratılması teması ise tek tanrılı dinlerde de var.
Popol Vun’un ilk bölümü Evrenin Yaratılışı adını taşıyor. Yer, gök, gök cisimleri yaratılıyor. Üçüncü bölümde insanlar hayvanların yaratılışı bu bölümde. Çamurdan, topraktan hayat üfüren tanrı insanı yaratıyor. Ağaçtan insanlar ilk insan denemesidir. Sonradan maymundan insan yaratılır. Mayalar gökyüzü ile çok ilgili bir medeniyettir.
Zaten antik medeniyetlerin hepsi gökyüzünden inen kutsal sayılan varlıklardan ve onların kendilerine verdikleri bilgi emanetinden bahsederler. Mayaların Ququmatz Yılanı da denizden gelir ve insanlara toprağı işlemeyi ve diğer şeyleri öğretir ve denize geri döner. Mayalar, bir gün giden tanrıların geri döneceğine inanarak tanrılarını beklerlerdi. Tanrılar ise devasa tapınaklara ineceklerdi.
Peygamber Enok’un Kitabı
Peygamber Enok’un Kitabı Özeti İncelemesi. Enok’un kitabı dinler tarihi için çok önemli bir kitaptır. Ne zaman yazıldığı bilinmemektedir. Geçmişe baktığımızda, insanlık tarihinin gizemlerle dolu olduğunu kabul etmek gerekiyor. Antik uygarlıkların bıraktıkları kalıntılar, yazılı belgeler, kilden tabletler, resimler geçmişin gizemini az da olsa aralamayı başarıyor. Ben asla tartışılmaz doğrulara sahip biri değilim. Körü körüne hiç bir şeye bağlanmamaya çalışıyorum. Geçmişin bir yerlerinde insanlığın merak ettiği tüm soruların cevabının olduğunu biliyorum. İnsanlığın varloluşuna ve evrenin gerçekliğine dair her şey nasıl gelecekte tamamen çözülecekse, geçmişte de her şeyin çözüldüğü bir zamanlar vardı. Şimdi kitabın özetine geçelim.
Peygamber Enok’un Kitabı Özeti Konusu
Enok, Kuran’da adı geçen İdris peygamberdir. Her medeniyet kendine göre bu peygambere değişik adlar vermiştir. Hermes, Tohth, Hanok ve Enoş bu adlardandır. Enok, ateşler saçan araba ile cennete yani göksel tanrının yanına çıkar. Tüm dinlerdeki tanrının katına yükselme olayının bir benzeridir. Bir nevi Enok, miraca çıkmıştır. Bu kitrapta sayfalar boyunca astromi bilgileri verilir. Bu bilgiler tamamen doğrudur. Tanrılar Enok’a hızlı yazım kamışı vererek söylenenleri hızlıva yazmasını sağlarlar. Bu hızlı yazım kamışının ne olduğu bilinmiyor. Düşen Melekler bölümünde adeta astronot giysileirnden, uzay mekiklerinden bahsedilir. Yine yörüngedeki tanrılar dünyaya inerek insanlarla seks yapmaları ve insanlardan çocuklarını olmaları durumu vardır. Uçan nesneler şu anki bildiğimiz uzay mekiklerine ve jet uçaklarına benzer yapıdadır.
Metindeki bazı ifadeleri okurken, üslubunun Kur’an’a çok benzediğini gördüm. “Vay halinize” “Bilinsin ki” ifadeler bana çok benzer geldi. Yine günahkarları cezalandırma ve iyiliklere ödül verme de benzer yönler. İnsanların tanrıya yönelmesini, putlara tapmaması gerektiğini söyleyen bölümler üslup olarak yine Kur’an’a çok benziyor.
Kitap İncelemesi ve Yorumum
Peygamber Enok’un kitabı bütün kutsal kitaplardan önce asırlarca önce yazılmıştır. Yazıldığı tarih tam olarak bilinmiyor ama çok eskidir. Eskiden Habeşistan olarak bilinen şu anki adıyla Etiopya böylegesinin kutsal metnidir. Kitap, gökyüzünden inmiştir. Göksel tanrılar Enok’u katlarına çıkarmışlar ve bu kitabı vermişlerdir. Zaten bu tip kaynaklarda bahsedilen göksel tanrılar her zaman yüksek teknoloji sahibi dünyadışı varlıklar olarak tarif edilmiştir. İşte bu varlıklar ateş saçan göksel araçları ile Enok’u gökyüzüne kendi katlarına alırlar ve ona “kutsal metimleri” verirler. Bu metinlerde insanlara toprağı nasıl süreceklerini, insnaların nasıl medeniyet kuracaklarını anlatan tanrılar Enok’u sonra ebediyen kendi katlarına alırlar. O artık Tanrılar katına erişmiştir. Popol Vuh’ta olduğu gibi bu metinler tanrıların bir emanetidirler. Tanrılar bir gün geri döneceklerini vadederek kendi gezegenlerine geri dönerler.
Her ne kadar kadim kaynaklarda anlatılanlar bize fantastik öyküler gibi gelse de durum öyle değildir. Apokrif yani “gizli” bilgiler içeren kitaplar sınıfına giren kitabın Slavlardaki metninin adı ise Hanok’un Gizemi Baruh’un Kıyameti’dir. Enok’un yazdığı kitaplar 100 tanedir. Bu kitaplar kayıptır. İçlerinde tıptan, astronomiye; tarımdan, hayvancılığa kadar bilgilerin olduğu söylenen kitapların hangi dilde yazıldığı da bilinmemektedir. Mevcut bu kitap 5 bölümden oluşur. Kitapta insandan, adaletten, uzaydan, astronomiden, günahlardan ve tanrıdan bahsedilir. Detaylı inceleme Erich von Daniken, Tarih Yanılıyor kitabında anlatılıyor.
