Lord Arthur Savile’in Suçu Konusu Özeti İncelemesi. Oscar Wide öyküsü. Lord Arthur Savile’in Suçu ve Diğer Öyküler 1891 yılında yayınlanan dört öyküden ibaret. Benim okuduğum kitapta bütün masallar ve bütün öykülerin olduğu İş Bankası Kültür Yayınları baskısıydı. Bu öyküler ayrı kitaplar halinde de basılıyor. En bilinen ve ilginç öykülerden biri.
Bu yazıyı Ankara-İstanbul arası YHT yolculuğumda yazmıştım. Çok uzun bir yolculuk değildi biliyorum am ayolculukta bir şeyler yazmak ve okumak kadar zevkli bir eylem yoktur. Öykü biraz bilindik, bazen çok basit gibi gözükse de insan zihninin karmaşıklığı çok iyi yansıtılıyor. Özgür irade var mıdır? Bu sorunun ötesinde insan zihninin kolayca manipüle edilmesi, insanın gizlice istemediği eylemlere yönlendirilmesi teması benim hoşuma gitti. Öykünün karanlık bir yönü de var.
Aslında üzerinde çok yazacak değilim. Sadece okuduğum ve gerçekten sevdiğim, bende iyi izlenimler bırakan ve bu izlenimlere bağlı olarak da tatlı anılar bırakan bir kitap. Hume, bilginin kaynağının izlenimler ve deneyimler olduğunu söylemesi herhalde boşa değildi. Neyse Okuduğum bu kitabı paylaşmak istedim. Bu defa biraz daha kişisel bir yazı olsun istedim.
✅📚 Önerilerim: Okumaya değer az ama öz kitaplar
Lord Arthur Savile’in Suçu
Sosyetenin ileri gelenlerinden Lord Arthur Savile, bir eğlencede ünlü bir el falcısına falına baktırır. Bunun sonucunda elinde cinayet işleyeceği çıkar. Lord, cinayet işlemek için yanıp tutuşur. Sevgilisi Lazy ile de evlenmek için bu cinayeti işlemesi gerekecektir.
Lord Arthur Savile’in Suçu Özeti Konusu
Sosyetenin önde gelen ismi Lady Windermere el falı baktırmayı çok sever. Bu neredeyse onun için bir tutkudur. Yine bütün sosyetenin toplandığı bir davette Mr. Podgers’e el falı baktırmak ister. Bu defa farklı bir el falcısıdır. Falcının okuduğu geleceğe dair kehanetler aslında Lady Windermer için çok iyi bir eğlence kaynağıdır. Sırayla ellerinde yazılı olan kaderlerini merak eden zenginler avuçlarını açarak el falcısı Mr. Podgers’e ellerindeki sırları okuturlar.
Bu zengin beyler biri de Lord Arthur Savile’dir ve avucunda yazılı olan kaderini merak etmektedir. El falcısının kendi falına da bakması için yanıp tutuşmaktadır. Sonunda sırası gelir. Fakatel falcısı önemli bir şey söylemez. Sadece yakıcı bir akrabasının ölümünden bahseder. Bu fal Lady Windermere için çok önemsizdir. Topluluğu heyecanlandıracak bir fal çıkamamış ve keyfi de kaçmıştır.
Fakat, Lord Arthur Savile daha fazlasının olduğunu düşünür ve ünlü el falcısı ile ile yalnız bir görüşme yapar. Elinde Yazan bir dehşettir. cinayet işleyecektir. Bu cinayeti işlerse nisanasına da kavuşa bilecek ve onunla evlenecektir. Hemen bir cinayet planlar. Fakat ilk planı da ikincisi de başarızıslıkla sonuçlanacaktır. Bu cinayeti bir türlü işleyemez. Ve ünlü el falcısı ile tekrar Thames Nehri’nin kenarında buluşur. Aralarında çıkan tartışmada Lord adamı nehre iter. Falcı boğulur. Gazeteler olayı intihar olarak yazar. Böylece cinayet tamamdır. Sonunda Lord sevgilisi ile evlenir.
Lord Arthur Savile’in Suçu İncelemesi
Çok kısa bir inceleme ve yorum? Öykü ne anlatmaya çalışıyor?
Biliyorum çok kısa ve oldukça sade bir özet oldu. Bilmiyorum, yorumcular, eleştirmenler kitabı ya da bu öyküyü nasıl yorumlar. Standart bir okur olarak aklıma ilk gelen şey seçimlerimiz ve seçme özgürlüğü oldu.
Öyküde Lord, belki psikolojik bir yönlendirmenin kurbanıydı. Yanlış bir şekilde ya da bilerek cinayete yönlendirmesiyle iki cinayet denemesi yapmıştı. Aslında cinayet işleyeceğine inandırılmıştı, şartlanmıştı. Zehir denemesi, papaz için saat içindeki bomba denemesi de başarısız olmuştu.
Lord suç işlemek için çok çabalar, bu onun artık tek amacı haline gelir. Artık kendi iradesi olmayan bir kukladır. Gerçi burada kendi kaderini ya da kendi katilini de kendisi yaratmış olabilir.
Neden ve sonuç ilişkisi ile ilgili bir paradoks da tam burada okura el sallıyor. Her şeyin bir nedeni olmak zorunda mı? Neden ve sonuç bizim beklentilerimiz ve alışkanlıklarımızın sonucu mu zihnimizde belirir? Lord Arthur’un Özgür irade de acaba böyle bir alışkanlık ve beklenti üzerine mi kuruluydu? Yoksa her şey tamamen aldığı psikoaktif maddeler yüzünden beynindeki kurgulardan mı ibarettir? Aslında öykü bana gerçeklik nedir sorusundan, Hume’nun beklentiler ve alışkanlıkla dolu dünyasına kadar birçok düşünceyi anımsattı. Modern nöro-psikolojinin zihin ve bellekle ilgili kuramları, gerçekliğin beynimizde mi yoksa dış dünyada mı kurgulandığı konusuna kadar onlar düşünce kısacık öykü boyunca bileğimde gezindi durdu.
Kaderimizi biz mi yazıyoruz? Yoksa her şey önceden planlanmış mıdır? Her şey önceden planlanmışsa ve kopuk kopuk bir gerçeklik içindeysek bilimin, alın yazısının, varoluşun bir anlamı olabilir mi?
Kısa ve ilginç bir Oscar Wilde öyküsüydü. Öykü okuma süresi 1 saat. Yayıncı: İş Bankası Kültür Yayınları. Benim okuduğum kitap bu yayıncıdan. Kitabı okumak için buraya da bakabilirsiniz.
