Zamanda Yolculuk Filmleri: İzlediğim En İyiler

Zamanda Yolculuk Filmleri, nedense en sevdiğim film türü. Edebiyatta da zaman yolculuğu sevdiğim bir tema. Güzel filmler izledim. İyi vakit geçirdiğimi söylemeliyim. Bazen zaman paradoksları, zaman kaymaları; geçmişi değiştirme, sevgiliyi kurtarma çabaları… Kimi zaman dünyayı yok eden bir virüs salgınını önlemek…

Zaman kırılmaları, zamanla değişen bilinç ve insan benliği de aslında en zevk aldığım konulardan. Kimliğimizi ve kişiliğimizi aslında izlenimlerimiz, deneyimlerimiz ile oluşuyor. Zamanda bilinçlerin karşılaşması da büyük bir paradoks yaratıyor. Bu temalar beni heyecanlandırıyor. Kısacası sadece zamanda yolculuk sadece fantezi değil, felsefi bir alt yapısı da var.

Zaman yolculuğu için genelde ışık hızında hareket etmek, kütle çekiminden yararlanmak gerekiyor. Kozmik sicimler ya da zamanda geri giden atom altı parçacıklar da bilim kurgunun çok kullandığı araçlardan. Benim için keyifli dakikalardı.

Zamanda Yolculuk Filmleri, İzlediğim En İyi Filmler

Zamanda yolculuk filmleri genelde geçmişi değiştirmek teması üzerine kuruludur. Bazen geçmişteki birileirni öldürme, geleceğe zaman yolculuğu yapma, zengin olmak için zaman makinesi yapma gibi temaları içerir. Tabii ki paralel evrenler, sebep sonuç ilişkileri, paradokslar (büyükbaba yani dede paradoksu) gibi çelişkiler de zaman yolculuğunu içinden çıkılmaz bir duruma getirebilir.

Bunların hepsi aslında derin felsefi sorularla geliyor? “Zaman nedir”in de ötesinde bilinç, kimlik ve neden sonuç ilişkisi… Neden ve sonuçlar sadece zihinsel bir alışkanlık mıdır? Biz her şeyi neden sonuç ilişkisine göre katı bir gerçeklikte anlamlandırıyoruz. Beklentilerimiz, sert gerçekliğimiz, algılarımız aslında hepsi zihin tiyatrosunda oluşuyor. Zamanın her bir anında farklı bir bilinç halindeyiz. Zaman yolculuğu filmleri benim için varoluşun görsel biçimleri gibi…

Tenet (2020)

Tenet, zamanda geriye doğru hareket eden pozitronu kullanarak, gelecekten şimdiki zaman gönderilen objeler ile başlar. Filmde geçmişten gönderilen pozitronlar ve evrilmiş madde aslında geleceğe doğru hareket eder. Evrilmiş maddenin geleceği bizim geçmişimizdir. Bunun tam tersi olarak da bizim geleceğimiz, evrilmiş maddenin geçmişidir. İşte iki zamanı yan yana koyduğunuzda yani uzay içerisinde harekete geçirdiğinizde filmdeki gibi tuhaflıklar ortaya çıkar. Kimi geri hareket yaparken kimileri hareket yapar. Biz, önce sonucu sonra sebebi görürüz. Bu da kafamızı karıştırır. 

Filmin geniş açıklaması için buraya dokunun.

Paradox (Paradoks) 2016

Paradox filmi de zamanda yolculuk temalı bir film. Daha çok paradokslar ve kader konusu var filmde. Sebep sonuç ilişkisi yine bu filmde de altüst olmuş durumda…

Mr. Landau, yer altında gizli bir tesis kurar. MIT’den ve çeşitli yerlerden getirdiği fizikçilerle zaman makinesi inşa eder. Mr. Landou, makineyi denemek için Jim’i 1 saat sonraya yani saat 00.00’a gönderecektir. Saat tam 23:00 iken makine çalışır ve Jim 1 saat sonrasına gidip geri döner. Geri döndüğünde gördüklerini anlatır, herkes ölmüştür. Peki, bütün bunların nedeni ne idi? Ekibin içinden kim ve neden diğer herkesi öldürmek istemişti?

Daha fazlası için buraya dokunun.

Kapsül (Primer 2004)

Primer konu olarak kapalı ve kendini ele vermeyen bir yapıda bir film. Özellikle sebep-sonuç ilişkisi; zaman döngüleri; paradokslar ve zamanın doğrusal hareketi ve gerçeklik algısı hakkında önceden bilimsel ve felsefi bir şeyler bilmek gerekli. 

Abe ayrıca kendi kapsülünü yaparak gizlice tekrar geçmişe yolculuk yapar. Çoğalan kopyalar, değiştirilen geçmiş işleri içinden çıkılmaz hale sokacaktır. Her zaman yolculuğu filminde olduğu gibi Primer’de de nedensellik sorunu var. İlk sebep neydi? Zaman çizgileri her değiştiğinde bir öncekinde yaşananlar hiç yaşanmadığına göre ne ilk olaylar zaman yaşandı?  Filmde de bu tür felsefi sorunları bulacaksınız.

Geniş film incelemesi için buraya bakın

Time Crimes 2007 (Suç Zamanı)

Hector ve karısı Clara yenib ir eve taşınırlar. Hector, evde iken gizemli bir telefon alır. Telefondaki cevap vermez geri arama yapan Hector telesekreter mesajı ile karşılaşır ve yine telefon kapanır. Bahçede dürbünü ile etrafı izlerken ormanlık alanda soyunan bir kadın görür. Soyunan kadın aniden ortadan kaybolunca onu aramaya çıkar.

Hector kendisini döngüsel bir zaman yolculuğunda, sebep sonuç ilişkisinin içinden çıkılamaz bir hal aldığı, kendinin kopyalarıyla dolu pek çok zaman çizgisi içinde bir macerada bulur.

Filmin daha geniş incelemesi için buraya dokunun

Synchronicity (Eşzamanlı)

Zaman Yolculuğu filmleri arasında durgun bir yapım. Projeleri için aldıkları maddi desteği kaybetmek üzere olan Jim ve arkadaşları projelerini denerler. Zamanda yolculuk makinesi çalışmaktadır. Makineden çıkan egzotik çiçek ile olaylar gelişir. Patronları yani proje finansmanı (Klaus) ile aralarında çıkan anlaşmazlık ve Abby ile olan ilişkisini kurtarmak İsteyen Jim zamanda defalarca geriye gidecektir.

Zaman çizgileri değiştikçe klon sayısı da artar. Her bir gerçeklik için farklı bir paralel evren ve olasılık içinde yolculuk başlar. Kim, kimdir ve hangi zaman çizgisi gerçektir? Her şey birbirine karışır. Yine meşhur paradoksları ve sebep-sonuç çıkmazını bu filmde de görmek mümkün.

Geniş inceleme ve dah afazlası için devamını buradan okuyun

Yıldızlararası (Interstellar)

Dünya her geçen gün çöle dönmektedir. Yetiştirilen tek ürün olan mısır da artık teşitrilemez duruma gelir. Dolayısıyla yeni bir dünya arayışına girer insanlık. Yer altına çekilmiş artık gizli çalışan NASA bilginleri ve eski bir astronot (Cooper) ailesini geride bırakıp Jüpiter yakınındaki solucan deliğine giderek oradan eğrilen uzay-zaman dokusunun içinden geçerek evrenin başka bir köşesindeki yaşanabilir gezegen aramaya giderler. Geriye döndüğünde ise kızı Murph 80 yaşında ve ölmek üzeredir.

Kendisi ise sadece 4 yıl yaşlanmıştır. Çünkü kara delikte ya da kütle çekimi ile zaman çok yavaş ilerler. Uzay aracının geçirdiği her 1 saat dünyanın 7 yılına eşittir. Ayrıca filmdeki fizik kurallarını açıklayan kitap da yazar ve filmin danışmanı Kip Thorne tarafından “Yıldızlararası Fiziği adıyla yazılmıştır.

Geniş inceleme filmin bilimsel altyapısı için buraya bakın

Predestination – Zamanın Ötesinde

Filmde cinsellik paradoksu konusunu işleniyor. Tam olarak bilim kurgu olmasa da bilimsel fantezi sınıfında bir film. Film, Robert Heinlein romanı (All You Zombies – 1959 yılında yazılmıştır ) Hepiniz Hortlaksınız’ın sinema uyarlamasıdır. Bir insanın kendisinin hem annesi hem de babası olması konusu işlenir.

Zaman yolculuğuna ve ilk sebep konusuna farklı bir bakış açısını filmde görmek mümkün. Zaman yolculuğu yaparak kendini kendini hamile bırakan iki cinsiyetli Jane aslında kendine âşık olur. Zamanda yolculuk filmleri arasında en iyilerden.

Daha fazla ayrıntı ister misini? Buraya dokunun

12 Maymun

1996 yılında Türkiye’de gösterime giren film konusu ve içerdiği mesajlar açısından önemli bir filmdir. Filmde 1996’da dünya üzerindeki 5 milyar insanın ölmesine neden olan bir virüsü durdurmak zamanda defalarca geriye gönderilen “Gönüllüler”den biri olan James Cole (Bruce Willis)’in zaman yolculuğu ekseninde gelişiyor.

Devamını okumak için buraya dokunun

Zamanda Sıçrayan Kız 2006 , Time Traveller 2010

Zamanda yolculuk filmleri arasında animasyon bir yapım. 2010 yapım ise anime değil fakat konuları aynı. Üç lise öğrencisi (Makoto, Chiaki, Kousuke) arkadaşın birbirleri ile olan arkadaşlık ilişkisi üzere dönüyor. Makoto düzensiz biraz da hareketli bir kızdır. Bir gün okulda fen laboratuvarında yere düşer ve o sırada esrarengiz bir nesne ile temas eder. Daha sonra her sıçradığında zamanda bir miktar geriye gider. Her gitmesinde bazı olaylara müdahale der fakat olayları kendi haline bırakması ve elindekiler ile dostları ile yetinmesi gerektiğinin farkına varır.

Kolundaki bir dövme ile geriye kaç sıçrayış kaldığını gösteren bir sayaç vardır. Makoto’nun sayacı her sıçrayışta sıfıra yaklaşırken aslında arkadaşı Chiaki’nin gelecekten geldiğini ve o garip nesnenin sahibi olduğunu öğrenir. Arkadaşı, zamanda sıçrama sayacını sıfırladığı için bu zamana sıkışmıştır.

Devamını okumak için buraya dokunun

Zaman Yolcusunun Karısı

Zamanda yolculuk yapabilen (fantastik bir yolculuktur)  Henry DeTamble, Chicago’da bir kütüphanede evleneceği kadınla tanışır. Aslında Henry, Clare’e zamanda yolculuk yaparak onun çocukluk dönemine giderek, ona ileride kütüphanede biriyle tanışacağını ve o kişinin sevgilisi olacağını söylemiştir.

Henry, zamanda yolculukları istemsiz olarak yapar ve zamanda değişik tarihlerde savrulur durur. Ve bir gün istemsiz bir zaman yolculuğu sırasında, yaptığı bu yolculuklardan birinde vurulduğunu görür.

Zaman Yolculuğu ve Zaman Döngüsüne Sıkışma Temalı Filmler Listesi: İzlediğim Harikalar

İzlediğim tüm zaman yolculuğu temalı en iyi filmleri sıraladım. 54 film var listede, unuttuklarım da olmuştur. Başlangıçta da söylediğim gibi filmer sadece fantezi ya da aksiyon değil. Zaman bizim izlenimlerimizle, yargılarımızla ve beklentilerimizle mi oluşuyor? Gerçeklik %100 beynimizin nörokimyasallarının örüntüleri. Zaman da bizim psikolojik kırılma noktamız.

Tenet örneğin, zaman yolculuğuna neden-sonuç ilişkisi bakımından benzersiz bir anlatım sunduğundan yeri bir başka. Zaman Yolcusunun Karısı sadece fantastik bir zaman yolculuğu değil, kayıplar ve insani bağlar adına çok iyi bir öykü sundu.

Looper (Tetikçiler) yine aynı biçimde, çok iyi nedensel döngüler ve zamanı değiştirmek üzerine kurgulanmış. Predestination üzerinde çok konuşulacak cinsellik paradoksu üzerine roman uyarlaması bir film.

12 Maymun virüs teması içinde bir neden-sonuç paradoksu sunmuştu, kurguladığı evren muazzam hoşuma gitti. Yıldızlararası, Gargantua adlı kara deliğin kütle çekimi ile zamanın izafi olması, dünyayı mahveden insanın yeni bir yaşam yeri araması temalı inanılmaz derecede gerçekçiydi.

Kapsül (Primer 2004), Time Crimes 2007 (Suç Zamanı) gibi düşük bütçli filmler insan olmak, insanın bitmez bilmeyen hırsı, bilinç ve zaman konularında güzel seyirler sunmuştu. Synchronicity, insanın zamana hükmetme paranoiyası, paralel evrenler ve benlik konusunda çok iyi bir film. Deja Vu (2006) tam bir polisiye. Hükümetin gizli teknolojisi ile geçmişe giden bir FBI ajanı geçmişi yeniden yazıyor. Kayıplar, zamanı geri alabilme adına romantik bir yapım.

Yaşam Şifresi – Source Code filmine gelince; zaman yolculuğu sadece zamanı değiştirip bir felaketi önlemek dışında, öz kimlik ve bilinçaltı metnine sahip. Uzay-zaman içinde biz kimiz? Her an yeni bir kimliğe ve bilince geçiş yapıyoruz. Alışkanlıklarımız ve beklentilerimiz bir anda zorunluluğa dönüşüyor. Hepsini “zaman” boyutunda yaşıyoruz. Kütlemiz uzam içinde olsa da bilincimiz zaman içinde var olabiliyor. 

Midnight in Paris filminde fantastik bir zaman yolculuğu var. Filmde sanat ve insanın “zamanla” değişen öz yargılarına, güzellik anlayışına değiniyor. Her zaman diliminde insanlar “keşke geçmişte yaşasaydım” diyor. Filmin baş kahramanı “yaşamak istediği geçmişe” gidiyor ama o zamanın insanları da geçmişi özlüyor. Bu aslında çok güçlü bir iç hesaplaşma. Bilinc ve benlik adına muazzam bir eleştiri. Aslında her şey, zaman bile bizim kurgularımız, beklentilerimiz, inançlarımız ve isteklerimizle ortaya çıkıyor. Kurallarımız bizim sert ve tartışılmaz gerçeklik algımızın bir ürünü.

Peki zaman nedir? Zaman benim ilgimi çocukluktan beri çekiyor. Çok küçük yaşlarda, ilkokul çağında zaman hakkında düşünüyordum. Zaman bir büyü olmalıydı, bu nedenle büyüyünce cadı olmaya karar vermişti. Şimdi izlediğim ve belleğimde yer eden zaman yolculuğu temalı filmlere geldi.

1. Geleceğe Dönüş
2. Tenet (2020)
3. Yıldızlararası (Interstellar)
4. Predestination – Zamanın Ötesinde
5. 12 Maymun
6. Kapsül (Primer 2004)
7. Time Crimes (2007) (Suç Zamanı)
8. Synchronicity (Eşzamanlı)
9. Geliş (Arrival)
10. Zaman Yolcusunun Karısı (The Time Traveler’s Wife)
11. Pariste Gece Yarısı – Midnight in Paris (2011)
12. The Man From the Future (gelecekten Gelen Adam) (2011)
13. Zamanda Sıçrayan Kız (2006)
14. Justice League: The Flashpoint Paradox (2013)
15. Deja Vu (2006)
16. About Time (2013) (Zamanda Aşk)
17. FAQ About Time Travel (Zamanda Yolculuk)
18. Frekans – Frequency
19. Zaman Sapması, Time Lapse
20. Philadelphia Deneyi Filmi (Tehlikeli Deney)
21. Looper, Tetikçiler
22. Yaşam Şifresi – Source Code
23. ARQ
24. Dünü Kurtarmak (2019) (Netflix)
25. Zamanda Yolculuk – From Time to Time (2009)
26. Geri Sayım – Ticking Clock
27. Zaman Gezginleri
28. Safety Not Guaranteed Zaman Yolcuları (2012)
29. Time Line – Zaman Ötesi (2003)
30. Timecop Zaman Polisi (1994)
31. Yarının Sınırında (2014)
32. Terminatör Film Serisi
33. Star Track Uzay Yolu Film Serisi
34. Time Trap (2017)
35. Paradoks
36. Sefer 42 – Flight World War (2015)
37. Zamanda Aşk
38. Enoshima Prizm
39. Hello World
40. Your Name (Senin Adın)
41. Zaman tüneli, The Time Machine
42. The Adam Project
43. Harry Potter 3
44. Yarının Savaşı (The Tomorrow War)
45. Project Almanac – Sonsuzluk Projesi
46. The Adam Project
47. Senin Adın (Your Name) (2016)
48. Time Trap (2017)
49. Jakuzi Express
50. Bill ve Ted’in Maceraları ( Bill & Ted’s Excellent Adventure)
51. Paradox (Paradoks) 2016
52. Time Traveller (2010)
53. Bugün Aslında Dündü (Groundhog Day)
54. Time Lapse