Firebird (2021), LGBT temalı film, Sergey Fetisov’un The Story of Roman (1993 adlı anı kitabından uyarlanma) ve 1970’lerdeki Sovyet Estonya’sında, gizli bir askeri üste geçen yasak bir aşkı anlatıyor. Otobiyografik bir film.
Soğuk Savaş döneminde Sovyet Hava Kuvvetleri’nde yaşanan yasak bir gay aşkı konu alan siyasi bir LGBT dram filmi. Romantik hikâyesi olsa da baskıcı dönemde özgürlüğü ve sevgiyi elde etmek kolay olmayacaktır.
Tarihi ve dönem filmleri bildiğimiz gibi hep LGBT bireylerin çileleri ile doludur. Siyasi, toplumsal baskılar ve üstünlük savaşları insanlığın aşması gereken bir sorun. Film bu bağlamda size kaliteli bir queer izletişi sunacak. Her zaman söylediğim gibi LGBT bireyler sorun değildir; sorunu ve ayrımcılı her zaman LGBT düşmanları çıkarır ve kışkırtır. Şimdi filme dönelim.
👉 Küratör Önerisi: İzlemeye değecek LGBT filmleri
Firebird (2021) Konusu ve Özeti
SSCB Rusyasında, komünizmin en şiddetli zamanlarında tanışıyorlar. Soğuk savaş hızla sürerken, iki büyük ülke birbiriyle güç oyunları oynarken bile eşcinsel yönelimler ağır suçlar sınıfına giriyor.
Asker Sergey, bir hafta sonra 1 hafta sonra terhis olacak ve artık sivil yaşama geçecektir. Karargah içerisinde albayın gözüne girdiği için iletişim ve haberleşme işlerini yönetmektedir. Bu görevi yakın arkadaşı kadın asker Luisa ile birlikte yapmaktadır. Luisa ile Sergey’in sevgili olması ise yakın arkadaşların beklentisidir. Karargaha Roman adında havacı bir teğmen gelir.
Fotoğraf çekmeye meraklı teğmen ile Roman gizli gizli buluşup sevişmeye başlarlar. Fakat bu çok tehlikeli bir durumdur. Eşcinsellik en az dört yıl hapis cezası gerektiren bir suç olarak nitelendirilmiştir. Bu nedenle dikkatli olmaları gerekecektir. Sevginin ve cinsel yönelimlerin cezalandırıldığı dünyada özellikle SSCB’de kötülükler artarak decam eder. Eşcinsellerin olmaması ülkeyi daha güzel bir yer haline getirmez.
Ne kadar dikkatli olsalar da homofobik Binbaşı Zverev kendine gelen bir ihbar üzerine Teğmen Roman’ın gay olduğu öğrenir. Fakat bunu ispatlayamaz. Durumun kritik olduğunu öğrenen Roman, Lusia ile evlenecektir. Roman ise Moskova’ya döner ve oyunculuk eğitimi almaya başlar. Birbirleriin dört yıl görmezler.
Yıllar sonra Roman, Moskova’ya gelerek tekrar Sergey ile ilişkiye başlar. Bu gizli aşk artık Sergey’i yormuştur. Çok sevgiği sevgilisine mektup bırakarak ondan ayrılmak iser. Mektuptan haberi olan Lusia ne yapacağını şaşırır.
Roman ile ayrılan Sergey daha sonra aldığı bir haberle sevgilisinin Afganistan’da öldüğünü haber alır. Lusia’yı görmeye gider. Roman da en az Lusia kadar sevmiştir. Bir erkeği sevse bile Roman’a olan aşkının Lusia’nın aşkından eksik olmadığını, aynı hisleri kendinin de hissettiğini söyler. Aşk duyguları evrenseldir fakat lusia, eski arkadaşını affetmez.
Yorum ve İnceleme: LGBT Biretlere Şiddet ve Paranoya
Bu gerçek bir yaşam öyküsüdür. Milyonlarca gay ya da LGBT aşk öyküsünden, insan öyküsünden biri. Sergey Fetisov, 2017 yılında ölmüştür. Geride ise işte bu queer öyküsünü bırakmıştır. Birbirimiz için yaşamı neden bu kadar zorlaştırıyoruz anlamak mümkün değil?
Cinsel yönelimler üzerinden LGBT bireyler için dünya distopik bir yabancı gezegen gibidir. Gay sevililer ya da LGBT bireyler hep gizlenmek zorunda kalırken, her türlü kötülük ve hırsızlık, devlet malını yağmalama, tecavüz açıkça yapılır. Heteroseksüel bir ilişki ile LGBT bireylerin ilişkileri arasında hiçbir fark bulunmaz.
Klasik “ailenin düşmanı” söylemi de tamamen politiktir. Aileyi ekonomik zorluklar, eğitimsizlik zora sokar. İnsanlar eşcinsel olduğu için değil maddi zorluklardan evlenemez. Evlilik sonrası boşanmalar, kadına ve çocuğa şiddet gibi temel sorunlar dururken, muhafazakar gruplardan oy almak için LGBT bireyler her zaman politik hırsların sert duvarına çarpar.
Tekrar filme dönüyorum;
Firebird, atmosferik görselliği ve samimi hikâyesiyle hem bir dönem portresi hem de bir aşk anlatısının da ötesinde insanın gelişimi için de önemli. Bizim değişime ihtiyacımız var. Tutuculuğu ve kutuplaşmayı bırakmalıyız. Siyasi baskılar, eş cinsellerin suçlu kabul edilmesi sadece bir haksızlık değildir, dünyada o kadar kötülük varken, cinsel yönelimlerin suçlanması da ibretliktir.
LGBT Düşmanlığı ve Politik Altyapısı
Yine yapay zeka ve sanal gerçekliğin neredeyse bizi değişim uğrattığı bir dijital dönüşüm çağında LGBT düşmanlığını geride bırakmalıyız. LGBT bireyleri kabullenip bunu yaşamın bir gerçeği kabul eden ülkeler bugün huzur ve ekonomik bolluk içinde. En azından kimse bir diğerinin yaşamın burnunu sokup, kendi yaşam tarzını dayatmıyor.
Bu nalattıklarımı filme bağlarsam; Sergey ve Roman arasındaki yasak ilişkisi aslında politik ve toplumsal nedenlerle yasak ve gizlidir. Yoksa ortada bir yasak ilişki söz konusu değildir. İzleyici politik saçmalıkları ve insana yapılan eziyeti bir kez daha izleyecek. Zorla heteroseksüel (Strait) gibi davranmak zorunda kalan karakterler sadece kendilerini değil evlendikleri kadınların da yaşamlarını bozarlar.
Film, aşkın ve cesaretin en zor şartlarda bile var olabileceğini gösteriyor. Sergey Fetisov, 2017 yılında öldü dedim ya! Burası çok dokunaklı. Yıllar önce ki bir yaşantı, çoktan ölmüş bir insan ve yaşadıkları. Günümüzde aynı sorunları bir ülkenin kendi yurttaşlarına yaşatması, tutucu ve muhafazakar kesimin LGBT düşmanlığı karşısında sessiz kalması tarihten ders alınmadığını gösteriyor. İnsan kısacık yaşamında, kendi gibi olsun. Mutlu bir toplum içinde, oluşturduğumuz yüksek kültürümüzü geleceğe taşıyalım. Kutuplaşmak yerine birlikte yüksek bir medeniyet kurmalıyız.
