85 Yazı, Orijinal adıyla Été 85, film Aidan Chambers’ın “Dance on My Grave” romanından uyarlama. Tabii ki romanı okumadığımdan bir şey diyemem. 1982 yılında yayımlanan bu yapıt, altı kitaplık bir serinin parçası. Ne yazık ki kitabın Türkçe çevirisi henüz yok; bu yüzden filmle kitap arasında doğrudan kıyaslama yapma olanağım yok.
Film başlı başına etkileyici. IMDb puanına bakmayın siz, oradaki puanlamaya asla güvenmem. Homofobiyi, önyargıyı bir kenara bırakıp filme odaklanırsak, izlenmeye değer bir queer sinema örneği olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim.
🏳️🌈👉 Küratör Önerisi: İzlemeye değecek LGBT filmleri
85 Yazı (Summer of 85) Konusu ve Özeti
Queer edebiyat (roman) uyarlaması olan 85 Yazı, bir yaz aşkının coşkusunu ve trajedisini Fransız sinemasının klişeleriyle yansıtıyor. Bunu olumsuz anlamda söylemedim.
Alexis, edebiyatta başarılı bir lise öğrencisi. Yaşamı ve geleceği hakkında kafa karışıklığı yaşadığı bir dönemde, bir gün yelkenliyle denize açılır. Fakat teknesi alabora olur. Yardımına karizmatik ve özgür ruhlu David yetişir. David onu kurtarıp evine götürür ve bu tanışma aralarında bir yakınlaşmayı başlatır.
İki genç zamanla sevgili olur. Alexis, David’e tutkuyla bağlanır; adeta büyülenmiş gibidir. David ise daha rahat, özgür ruhlu bir karakterdir. Onu bazen sever, bazen uzaklaşır. Alexis’in ölüm takıntısı, ilişkilerine gölge düşürür. Aralarında bir anlaşma yapılır: Kim önce ölürse, diğeri onun mezarında dans edecektir.
David, Alexis’in kendisine bağlandığını fark ettikçe uzaklaşmaya başlar. Yeni biriyle ilişki yaşadığını açıklar. Aralarında büyük bir tartışma çıkar. Alexis’in hiddetle terk ettiği ortamdan David motosikletle ayrılır ve geçirdiği kaza sonucu hayatını kaybeder.
Alexis, verdiği sözü tutar. Sevgilisinin mezarında dans eder, ama yakalanır ve mahkemeye çıkar. Savunmasında, yaşadıkları aşkı yazıya döker. İşte biz de o anlatımla filmi izleriz: Dolu dolu, ama kısa bir aşkın güncesini izleyeceksiniz.
85 Yazı – Film İncelemesi ve Yorum
LGBT+ temalı filmler arasında ortalama bir yerinin olduğunu düşündüğüm 85 Yazı, özellikle müzikleri ve görsel atmosferi ile dönem ruhunu da yansıtan bir izletiş sunuyor. Rod Stewart şarkıları, mezarlık sahnesinin duygusal yoğunluğu izleyicinin içine işliyor. 1980’lerin kıyafetleri, renkleri ve genel havası çok iyi yansıtılmış. Zaten Fransız sinemasının en iyi yaptığı şeylerden biri bu: duygu ile estetik arasında sağlam bir köprü kurmak değil mi?
Alexis karakteriyle birlikte “aşkın ne olduğu” üzerine düşünmeye başlıyoruz. Gençlik, tutkular, geçicilik… Her şeyin bir yaz kadar kısa sürmesi ne kadar acı verici değil mi? Fakat önemli olan, o kısa sürede yaşananların derinliği. Gay ya da LGBT bireylerin dünyadaki varoluş sancısı sadece aşk değil; kimlik, kabul görme, toplumla çatışma gibi birçok katmandan oluşuyor. Film de bunları tüm çıplaklığıyla gösteriyor. Bu nedenle filmde yaşamın gerçekleri var size pembe dünyaların aşkını sunmayacak.
Film, yaz romantizminin masumiyetini ve ergenliğin keşif sürecini, ölüm ve kaybın ağır gerçekliğini size hissettirecek ortalama bir yapım. Dönemin atmosferini de etkileyici. Film queer filmleri arasında gerçekçi ve sonu mutlu bitmeyen yapımlardan. Bu nedenle bulutların üstünde bir aşk öyküsü yenine duygusal yoğunluğu ve psikolojik derinliği olan bir aşk öyküsü izleyeceksiniz. duygusal yoğunluğu yüksek bir yapım.
Filmden dramatik bir alıntı:
“Alexis: Beliki de onu sevdim, sevdiğime inandım. Onu o kelimenin anlamını anladığım kadar sevdim. Tek bildiğim ona doyamadığımdı. Zamanımın her saniyesini onunla geçirmek istiyordum. Ama onunlayken bu bile yeterli gelmiyordu. Ona bakmak, dokunmak, dokunduğumu hissetmek istiyordum. Sürekli beraber olmak istiyordum. Tam 3 milyon 62888 saniye boyunca.”
85 Yazı Film Bilgileri
Şimdi, gelelim filmin bilgilerini. Filmi nereden izleyebiliriz: çok fazla bir seçeneğiniz yok Apple TV‘den izleyebilirsiniz. Film, Fransa 🇫🇷 yapımı ve 1 saat 40 dakika uzunluğunda. Film Aidan Chambers’ın “Dance on My Grave” 1985 yılında yayımlanan romanından uyarlama. Yazarın web sitesine bakmak isterseniz Yazar Web Sitesi burada, bilmiyorum ne işinize yarayacak. Belki meraklısı vardır. Daha fazla çer çöp ve benim ilgi alanım dışındaki bilgi için IMDb sayfasına bakın.
Oyuncular ve Karakterler: Félix Lefebvre (Alexis) – İçine kapanık, kırılgan ama tutkularını keşfetmeye başlayan genç. Benjamin Voisin (David) – Karizmatik ve özgür ruhlu genç; Alexis’in hayatını altüst eden bir yaz aşkı. Önemli oyuncular ve karakterler bu kadar.
Unutmadan, 1937 yılında doğan Yazar Aidan Chambers 11 Mayıs 2025 yılında, arkasında queer edebiyatına güzel yapıtlar bırakarak ölmüştür.
